YEDİNCİ DAİRE
Karar No: 3765
Esas No: 2007-787
Karar Tarihi: 24/09/2008
KARAR METNİ
İDARİ DAVA AÇILMADAN ÖNCE, VERGİ TAHAKKUKLARI VE PARA CEZALARI İÇİN, 4458 SAYILI KANUN’DA BELİRTİLEN USULE UYGUN İDARİ BAŞVURULARIN YAPILMIŞ OLMASI, AÇILACAK DAVAYA KONU İDARİ İŞLEMİN OLUŞABİLMESİ İÇİN ZORUNLU BULUNMASINA KARŞIN, VERGİ MAHKEMESİNCE DAVA HAKKINDA, DAVA AÇILMADAN ÖNCE, AÇIKLANAN USULE GÖRE YAPILMIŞ İDARİ BAŞVURULARIN OLUP OLMADIĞI ARAŞTIRILMAKSIZIN, EK TAHAKKUKLA PARA CEZALARININ HUKUKİLİĞİNİN İNCELENMESİ SURETİYLE KARAR VERİLMESİNDE, İSABET BULUNMADIĞI HK.<
Kararın Düzeltilmesini İsteyen : Başbakanlık Gümrük Müsteşarlığı adına, Halkalı Gümrük Müdürlüğü
Karşı Taraf : ? Pompa Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi
Vekili : Av. ?
İstemin Özeti : Davacı Şirketin, ATA karnesiyle geçici olarak yurda getirdiği eşyayı süresi içinde yurt dışı etmediğinden bahisle, eşyaya ilişkin olarak yapılan gümrük ve katma değer vergisi tahakkuku ile alınan para cezası kararına vaki itirazın reddine dair işlemin iptali istemiyle açılan davada; dava konusu işlemi kısmen iptal eden; kısmen de davanın reddine hükmeden İstanbul Birinci Vergi Mahkemesinin 10.7.2002 gün ve E:2001/640; K:2002/1928 sayılı kararını bozan Danıştay Yedinci Dairesinin 22.2.2006 gün ve E:2003/64; K:2006/641 sayılı kararının; eşyanın süresi içinde yurt dışı edilmemesi nedeniyle, yapılan tahakkukun ve kesilen cezanın yerinde olduğu ileri sürülerek düzeltilmesi istenilmektedir.
Savunmanın Özeti : Savunma verilmemiştir.
Tetkik Hakimi Munise KABAKULAK’ın Düşüncesi: Kararın düzeltilmesi
isteminin reddi gerektiği düşünülmektedir.
Danıştay Savcısı Mukaddes ARAS’ın Düşüncesi: Kararın düzeltilmesi dilekçesinde ileri sürülen nedenler, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 54′üncü maddesinde yazılı nedenlerden hiçbirisine uymadığından, istemin reddi gerekeceği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren Danıştay Yedinci Dairesince işin gereği görüşüldü:
4458 sayılı Kanunun 242′nci maddesinin 1′inci fıkrasında; yükümlülerin, kendilerine tebliğ edilen gümrük vergileri için, tebliğ tarihinden itibaren on beş gün içinde ilgili gümrük idaresine verecekleri bir dilekçe ile düzeltme talebinde bulunabilecekleri; 3′üncü fıkrasında; kişilerin, düzeltme taleplerine ilişkin kararlara, idari kararlara, gümrük vergilerine ve cezalara karşı yedi gün içinde, kararı alan gümrük idaresinin bağlı bulunduğu gümrük başmüdürlüğü nezdinde itiraz edebilecekleri; 4′üncü fıkrasında, gümrük başmüdürlüklerine intikal eden itirazların 30 gün içinde karara bağlanarak ilgili kişiye tebliğ edileceği; aynı maddenin 7′nci fıkrasında da, gümrük başmüdürlükleri kararlarına karşı, işlemin yapıldığı gümrük müdürlüğünün bulunduğu yerdeki idari yargı mercilerine başvurulabileceği hükme bağlanmıştır.
Görüldüğü üzere; anılan maddelerde, idari davaya konu olabilecek nitelikte idari işlemin oluşmasından önce, gidilebilecek, iki tür idari başvuru yolu öngörülmüş bulunmaktadır. Düzeltme ve itiraz başvuruları olarak düzenlenen bu iki tür idari başvuru yolundan ilki, salt gümrük vergileri için getirilmiştir ve ihtiyaridir. Gümrük vergilerine ait tahakkuklar dışında kalan idari kararlarla düzeltme taleplerine ilişkin kararlara ve ceza kararlarına karşı ise, yalnızca ikinci tür idari başvuru yolu; yani, itiraz başvurusu olanaklıdır. Başka anlatımla; 4458 sayılı Kanun uyarınca alınacak idari kararlarla ceza kararlarına karşı düzeltme başvurusunda bulunulmasına izin verilmemiştir.
Bu kararlara karşı öngörülen itiraz başvurusu; idari davaya konu olabilecek nitelikte idari işlem tesisi ve dolayısıyla idari dava açılabilmesi için, zorunlu olarak tüketilmesi gereken idari başvuru yoludur. Bu başvuru için maddede belirlenen ve kamu düzeniyle ilgili olan süreye uyulmamış olması veya bu yol tüketilmeden idari dava açılması hallerinde, ortada, idari davaya konu edilebilecek nitelikte idari işlem mevcut olmayacağından; bu durumun, davanın açıldığı mahkemece nazara alınması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 14′üncü maddesinin 3′üncü fıkrasının (d) bendi gereğidir. Aynı hukuki durum, salt gümrük vergileri için tanınan düzeltme başvurusu yolunun tercih edilmesi halinde de, geçerlidir.
Dosyanın incelenmesinden; ceza kararı başlığı altında, davacı Şirket adına tesis edilen 1.2.2001 gün ve 122 sayılı işlemin, ceza kararı yanında gümrük ve katma değer vergilerine ait ek tahakkukları da içerdiği anlaşılmıştır. Durum böyle olunca; idari dava açılmadan önce, vergi tahakkukları ve para cezası kararları için, yukarıda açıklanan usule uygun idari başvuruların yapılmış olması, açılacak davaya konu idari işlemin oluşabilmesi için zorunlu bulunmasına karşın, Vergi Mahkemesince, dava hakkında, dava açılmadan önce açıklanan usule göre yapılmış idari başvuruların olup olmadığı; yapılmış idari başvuru mevcut ise, bunlara İdarece ne yolda yanıt verildiği ve hangi tarihte davacı Şirkete tebliğ olunduğu araştırılmaksızın, ek tahakkukla para cezalarının hukukiliğinin incelenmesiyle karar verildiği anlaşıldığından, bu şekilde verilen kararda isabet görülmemiştir.
Açıklanan nedenle, kararın düzeltilmesi dilekçesinde öne sürülen iddia, Dairemiz kararının düzeltilmesini gerektirecek nitelikte görülmediğinden, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 54′üncü maddesine uygun bulunmayan istemin reddine, 24.9.2008 gününde oybirliği ile karar verildi.
(DAN-DER; SAYI: 120)
BŞ/ÖEK
